Kaside, divan şiirinde din ve devlet büyüklerini övmek için yazılmış şiirlerdir. Nazım
birimi beyit, birim sayısı 33-99 arasındadır. Aruz ölçüsüyle yazılır. Kafiye şeması gazel
gibidir: aa- ba- ca- da-…

Kasidenin ilk beytine “matla”, son beytine “makta”, en güzel beytine “beytü’l-kasîd”,
şairin mahlasının geçtiği beyte “taç beyit” adı verilir.



Kasidenin bölümleri şunlardır:
1. Nesib ya da Teşbib: Kasidenin giriş bölümüdür. 15-20 beyit kadar olan bu bölümde, konuyla ilgisi olmayan durumların (bahar, kış, ramazan vb.) tasvirleri yapılır.
2. Girizgâh: Kasidenin, nesib bölümünden asıl bölüm olan methiye bölümüne geçerken
söylenen beyit ya da beyitlerden oluşan bölümdür. Bu bölüm iki bölümü birleştiren
basamak görevindedir.

3. Methiye: Kasidenin sunulduğu kişinin övüldüğü bölümdür. Kasidenin asıl bölümüdür. Beyit sayısı sunulan kişiye ve şaire göre değişir.
4. Tegazzül: Gazel söyleme anlamına gelir. Kasidede, kaside ile aynı ölçü ve uyakta bir
gazel söylenmesidir. Bu bölümün her kasidede bulunması zorunlu değildir.
5. Fahriye: Kasidede şairin kendisini, sanatını övdüğü bölümdür
6. Dua: Kasidenin son bölümüdür. Bu bölümde övülen kişi ile ilgili iyi dileklerde bulunulur, dua edilir.



Kasideler;
• Rediflerine (gül redifli kasideler “verdiye”) ,
• Nesiblerine (giriş bölümünde bahar anlatılılanlar “bahariye”) ve
• Konularına (Tevhit;Allah’ın birliğini anlatan kasideler, Münacaat; Allah’a yakarış ve
niyaz bildiren kasideler, Naat; Hz.Muhammed’i övmek için yazılan kasideler, Medhiye; padişah, sadrazam, şeyhülislam…gibi devrin büyüklerini anlatan kasideler, Hicviye; bir kimseyi olay veya durumu yermek için yazılan kasideler, Mersiye; önde gelen
birinin ölümünden duyulan acıyı dile getiren kasideler) göre ad alırlar.




Yorum Gönder


Benzer Yazılar


Şiirde Ahenk Unsurları Şiirde ahenk, seslerin kulağa hoş gelmesiyle […]

ciz

Sayfaya katkı için edebiyatdersi1@gmail.com adresine her türlü bilgi ve doküman yollayabilirsiniz.

ciz

Sene Başı Edebiyat Zümresi

ciz