2006-2007 ÖĞRETİM YILI DİLBİLİM 1. DÖNEM LİSE-3  2.YAZILI (ORTAK SINAV) SORULARI

 

       AD:                                 SOYAD:                                   SINIF:                               NO:

 

1.)Tümleme  ve tümleyen arasına bir niteleyenin girmesiyle oluşan yeni tümlemelere ne denir?

 

a) Zincirleme tümleme

b) Takısız tümleme

c) Karma tümleme

d) Belirtili tümleme

e) Belirtisiz tümleme

 

 

 

2) Konuşma işinin gerçekleşmesi , söyleyiş sırasında dil seslerinin çıkarılışı , bunların çıkış yerleri ve biçimleri ; hece , vurgu , ton gibi kavramlar ; dil seslerinin  öbeklendirilmesi  gibi konuları inceleyen ve araştıran ses bilimi dalına ne ad verilir?

 

a) Söyleyiş sesbilim

b) Akustik sesbilim

c) Fizyolojik sesbilim

d) Görevsel sesbilim

e) Dinleyiş sesbilim

 

 

 

3.“ Bir türlü size inanmak içimden gelmedi.” Cümlesinde kaç ses birimi vardır?

 

a) 1      b) 5      c) 3       d) 7      e) 6

 

 

 

4.“Öğrenciler bahçede  oynuyorlar.” Cümlesinde kaç monem vardır?

 

a)11      b)8      c)12       d)9       e)10

 

 

 

5 Sonsuza dek yaşayacak olan sanatçıların                     

        1                    2                        3

arzuladıkları şey doğanın tablosunun

                                 4

güzelliklerle   boyalı    olmasıdır

                          5 

Bu cümlede numaralanmış sözcüklerden hangisinin kökü ötekilerden farklıdır?

 

a)1       b)2       c)5        d)3       e)4

 

 

 

6. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “(-ş , ış, iş, uş, üş)” eki ötekilerden farklı bir işlevde kullanılmıştır?

 

a) Görüşmek için hafta sonunu bekleyemedi.

b) İnanışların tartışmasını bile yapmazdı.

c) Konuşmak, bugün bir tür terapi sayılmakta.

d) Dertleşen köylüler, muhtarın gelmesini bekledi.

E )Anlaşmaya bağlı olacaklarına inanıyor musunuz?

 

 

 

 

 

Gizli bahçenizde

Açan çiçekler vardı,

Gecelerde ve yalnız

Vermeye az buldunuz

Yahut vakit olmadı.

 

7. Yukarıdaki şiirdeki sözcüklerden kaçı türemiştir?

 

a)1       b)5       c)2        d)3       e)4

 

 

 

8. “Başarının sırrı insanın içinde, çabasında ve sabrındadır.”

Yukarıdaki cümlede geçen sözcüklerden kaçı tamlanan eki almıştır?

 

a)3       b)4       c)5        d)6       e)7

 

 

 

9. “a” ünlüsünün ses özellikleri aşağıdakilerden hangisidir?

 

a) dar, düz, kalın

b) geniş, yuvarlak, kalın

c) dar, düz ,ince

d) düz , geniş, kalın

e) düz ,geniş , ince

 

 

 

10. Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisinin kökü ötekilerden farklıdır?

 

a) Havadan keskin bir sirke kokusu alıyorduk.

b) Uzak memleketlerden haber getirirdi köye.

c) Çiçeklerin kokusu kadar güzeldi esen rüzgâr.

d ) Algılaması zayıf bir insan gözlemci olmalı.

e) Savcı, olayların üstüne üstüne gidiyordu.

 

 

 

11.Aşağıdakilerden hangisi ikili (ortak) kök değildir?

 

a)güven                b)ağrı           c)yol     d)sıva   e)eski

 

 

 

12.Aşağıdakilerden hangisinde ünlü düşmesine uğramış bir sözcük yoktur?

 

a) Çocuğun rengi sararıyor, kızarıyor bozarıyordu.

b) Ayrıntılara olan düşkünlüğüyle tanınan bir fotoğrafçıdır.

c) Olayın aslını astarını araştırmadan nasıl karar veriyorsun?

d) Bir fener olup yanmanın zamanı değil mi, zaman?

e) Şair ilk kitabını kızına ikinci kitabını oğluna ithaf etmiş.

 

 

 

 

 

13.“Üçüncü kişi iyelik eki alan kelimelerin sonuna “ile” getirilince araya (y) koruyucu ünsüzü girer ve “ile” nin başındaki (i) ünlüsü düşer. Bu kelimeler büyük ünlü uyumuna uyar.

 

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bu kurala örnek olabilecek bir kullanım vardır?

 

a). Okuluyla evi arasındaki mesafe on beş dakikalıktı.

b) İnsanlara sevgiyle yaklaşınız ki sevilesiniz

c) Anneyle kızları arasında kopmaz bir bağ vardı.

d) Bir araba yoldan umarsızca ve hızla geçti gitti.

e) İşçiyle memurun haykırışı, bitmek bilmez bir çileydi.

 

 

İçinden çıkmalı annelerin

Tekrarlamış bunu içinden

Kırmızı ışıkta bekleyen kadın

Avuçlarını ayırmış birbirinden

Otomobiller apartmanlar yarılmış.

 

14.Yukarıdaki dizelerde aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?

 

a) Ünsüz benzeşmesi

b) Ünlü düşmesi

c) Ulama

d) Kaynaştırma

e) Ünlü türemesi

 

 

15..Aşağıdakilerden hangisinde ünlü daralmasına örnek gösterilebilecek bir sözcük yoktur?

 

a) Her gün mutlaka en az bir elma yiyor.

b). Başarısızlığa hiç mi hiç katlanamıyor

c) Her şeyi gözünde o kadar büyütme, diyor.

d) Tencere kaynıyor galiba, bir baksana!

e). Deniz bitkilerini, balık türlerini iyi biliyor

 

 

16.Aşağıdaki cümlelerden hangisinde ünsüz türemesine örnek gösterilemez?

 

a) Bu teklifi elbette reddettik.

b) Sanatçın sırrı eserlerindedir.

c) Sessizlikten hoşlanmıyordu.

d) Hattı döşetmekten vazgeçtik.

e) Yoğunlaşırsan sen de hissedersin

 

 

17. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünsüz değişimine örnek gösterilemez?

 

a). Yağmurun yağmasından olsa gerek, sağ şerit tıkanmıştı.

b) Evimizin bahçesindeki incirin tadını nasıl da özlemişim.

c) Pazar günü piknik için ailece çamlığa gideceğiz.

d) Koltuğa oturup televizyon kanallarını dolaşmaya başladım.

e) Bizim dengimizde müzik yapan bir grup tanımıyorum

18.Takısız tümleme ile nitelemeyi birbirinden ayıran en önemli unsur nedir?

 

a)Niteleyenin ek almaması

b)Takısız tümlemede tümleyen ve tümlenenin ek almaması

c)Nitelenenin ek alması

d)Takısız tümlemede,tümleyen ve tümlenenin ek alması

e)Niteleyenin varlığın kendine ait özelliği ifade etmesi

 

 

19.Aşağıdaki sesletme organlarından hangisi sesletme işlevinde en son görevi üstlenir?

 

a) Soluk borusu

b )Ses telleri

c) Dişler

 

A

B

C

D

E

1

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

4

 

 

 

 

 

5

 

 

 

 

 

6

 

 

 

 

 

7

 

 

 

 

 

8

 

 

 

 

 

9

 

 

 

 

 

10

 

 

 

 

 

11

 

 

 

 

 

12

 

 

 

 

 

13

 

 

 

 

 

14

 

 

 

 

 

15

 

 

 

 

 

16

 

 

 

 

 

17

 

 

 

 

 

18

 

 

 

 

 

19

 

 

 

 

 

20

 

 

 

 

 

DOĞRU:

 

 

 

PUAN:

 

 

 

 

İMZA:

YANLIŞ:

             

d) Dudaklar

e) Küçük dil

 

 

20. Aşağıdakilerden hangisi sözcük oluşturma yollarından dır

 

a) Ses türemesi

b) Ses düşmesi

c) Yeni anlam verme

d) Ünsüz yumuşaması

e) Sözcük tekrarı

 AD VE SOYAD:

 SINIF:            NO:

 

 

 

 

 

 

 CEVAPLAR 

 

1.C

2.A

3.B

4.D

5.E

6.B

7.E

8.B

9.A

10.               D

11.               C

12.               D

13.               A

14.               B

15.               E

16.               C

17.               A

18.               E

19.               D

20.               C